Pierwsze uruchomienie komputera. Co zrobić zanim włączymy nowy komputer?

Potrzebujesz nowego komputera? Jeżeli zdecydujesz się na gotowy zestaw, wystarczy podłączyć go do prądu, monitora i urządzeń wskazujących (klawiatura, myszka) i można z niego korzystać. I tak warto jednak pamiętać o kilku wskazówkach dotyczących uruchomienia nowego komputera PC lub laptopa. Gdy mówimy natomiast o pierwszy uruchomienie komputera, który sami składamy lub jeśli nie ma systemu operacyjnego, wstępna konfiguracja może zająć nieco więcej czasu. Dzisiejszy poradnik został stworzony, aby ułatwić powyższe kwestie. Dowiesz się z niego, jak przygotować komputer do działania, gdy uruchamiasz go po raz pierwszy.

W dalszej części naszego poradnika, podpowiadamy też co zrobić po pierwszym uruchomieniu komputera, aby sprzęt działał sprawnie i bezproblemowo. Pierwsze uruchomienie komputera bez systemu Windows (lub innego) nie pozwoli w końcu na korzystanie z jego funkcjonalności. Zobacz również nasz artykuł Jak dbać o komputer? O czym pamiętać?, w którym doradzamy jak prawidłowo dbać o PC, by posłużył jak najdłużej.

Polecane komputery PC w sklepie

Komputery stacjonarneLevel GO [B02] Ultra 5 | RTX 5060 | 32GB | 1TB | W11H5 990 zł

Komputery stacjonarneKomputronik Infinity R550 [KX08] Ryzen 5 | RTX 5060 | 32GB | 1TB | W11H5 790 zł

Komputery stacjonarneLevel UP [E02] Ryzen 7 | RTX 5070 Ti | 32GB | 2TB | W11H11 890 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [E32] Ryzen 5 | RTX 5050 | 16GB | 1TB+4TB | W11H5 690 zł

Komputery stacjonarneLevel UP [F38] Ryzen 7 | RX 9070 XT | 32GB | 2TB+8TB | W11H11 990 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [G08] Ryzen 5 | RTX 5060 | 16GB | 1TB+4TB | W11H5 990 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [F50] Ultra 5 | RTX 5060 | 16GB | 1TB+4TB | W11H6 690 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [H02] Ryzen 5 | RTX 5060 Ti 8GB | 32GB | 1TB | W11H7 190 zł

Komputery stacjonarneLevel UP [D41] Ultra 9 | RTX 5080 | 64GB | 2TB+8TB | W11H19 590 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [I08] Ryzen 5 | RX 9060 XT 16GB | 32GB | 1TB+4TB | W11H7 990 zł

Komputery stacjonarneLevel UP [M08] Ryzen 7 | RTX 5070 | 32GB | 2TB+8TB | W11H11 590 zł

Komputery stacjonarneLevel UP [N14] Ryzen 5 | RTX 5070 | 32GB | 2TB+8TB | W11H10 590 zł

Komputery stacjonarneLevel PRO [V38] Ultra 9 | RTX 5080 | 64GB | 2TB+8TB | W11 Pro17 990 zł

Komputery stacjonarneLevel PRO [W06] Ultra 5 | RTX 5060 Ti | 32GB | 1TB+4TB | W11 Pro7 990 zł

Promocja Komputery stacjonarneLevel UP [P14] i7 | RTX 5070 | 32GB | 2TB+8TB | W11H10 090 złCena bez promocji: 10 090 złNajniższa cena z 30 dni przed obniżką: 9 890 zł

Komputery stacjonarneLevel PRO [G46] Ultra 7 | RTX 5070 | 64GB | 2TB+8TB | W11 Pro12 490 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [E02] Ryzen 5 | RTX 5050 | 16GB | 1TB | W11H4 599 zł

Komputery stacjonarneLevel UP [J08] Ryzen 5 | RTX 5070 | 32GB | 2TB | W11H8 990 zł

Komputery stacjonarneLevel GO [C02] Ryzen 5 | RTX 5060 Ti 16GB | 32GB | 1TB | W11H7 290 zł

Komputery stacjonarneKomputronik Ultimate X714 [R08] i7 | RTX 5070 | 32GB | 2TB | W11H8 690 zł

Spis treści:

• Co zrobić po złożeniu komputera?
• Co sprawdzić przed uruchomieniem komputera?
• Problemy, które mogą się pojawić przy włączaniu komputera

Co zrobić po złożeniu komputera?

Pierwsze uruchomienie komputera nie jest trudne. Warto natomiast trzymać się kilku podstawowych zasad związanych z bezpieczeństwem korzystania z komputera. Dotyczą odpowiedniego podłączenia przewodów, a także znalezienia właściwej lokalizacji, gdzie postawisz swój komputer.

Najważniejsze zadania przed pierwszym odpaleniem komputera PC to:

• jeśli odbierasz paczkę z nowym komputerem, sprawdź, czy nie nosi śladów uszkodzenia
• przyjrzyj się obudowie – czy nie nosi śladów zniszczeń, czy śrubki są dokręcone, a nic nie “lata”
• sprawdź, czy nóżki na spodzie obudowy są solidnie zamocowane i w komplecie
• znajdź najlepsze miejsce do postawienia komputera PC
• przygotuj niezbędne okablowanie i podłącz komputer
• postaraj się uporządkować okablowanie i otoczenie komputera, aby uniknąć niepotrzebnego bałaganu
• przejdź pierwszą konfigurację oprogramowania
• jeśli to potrzebne, zainstaluj system operacyjny
• podłącz komputer do internetu (kabel Ethernet lub sieć Wi-Fi), zaktualizuj oprogramowanie, w tym niezbędne sterowniki

Warto trzymać się tej uproszczonej instrukcji pierwszego uruchomienia komputera. W późniejszym czasie pewne zmiany (np. inne ustawienie obudowy PC) mogą być problematyczne i czasochłonne.

Wybór miejsca pod komputer

Co zrobić po złożeniu PC? Zakładamy, że komponenty komputera zostały prawidłowo podłączone. Musimy poszukiwać najlepszego miejsca, gdzie stanie nowy komputer. To ważne z kilku względów. Obudowa zwykle ma spore rozmiary. Trzeba pamiętać, że do komputera podłączymy co najmniej kilka kabli – zasilający, do podłączenia monitora, czasami do myszki, klawiatury, drukarki.

Komputer stacjonarny najlepiej jest postawić w miejscu zapewniającym dobrą wentylację. Obudowa nie powinna być zatem “wciśnięta” pomiędzy meble, czy inne elementy wyposażenia pokoju. To szczególnie istotne w miejscach, które służą do doprowadzania świeżego powietrza i odprowadzania gorącego z wnętrza obudowy. Znajdziesz je bez trudu, gdyż są pokryte kratką, przez którą niekiedy zobaczysz też wentylator pomagający w chłodzeniu. Warto zachować od nich przerwę wynoszącą co najmniej kilkanaście, a najlepiej kilkadziesiąt centymetrów. To samo dotyczy tylnej części komputera, gdzie znajdują się nie tylko najważniejsze złącza, ale również chłodzenie zasilacza. Zablokowanie możliwości przepływu powietrza może powodować wolną pracę komputera, przegrzewanie się, a nawet jego trwałą usterkę.

Komputer powinien stanąć w miejscu wolnym od kurzu i innych zanieczyszczeń. Mogą w końcu powodować utrudniony przepływ powietrza, czy fizyczne uszkodzenie elementów komputera (np. wentylatorów, złącz). Miejsce, na którym stoi komputer, powinno być też oczywiście stabilne (równa powierzchnia podłoża). Podzespoły “lubią” niższe temperatury, unikaj więc stawiania obudowy w mocno nasłonecznionym miejscu, czy w okolicy grzejników.

Niektóre obudowy komputerowe mają niezwykle efektowny wygląd. Warto je dobrze wyeksponować, na przykład stawiając na biurku zamiast pod nim. Pamiętaj jednak o odpowiedniej liczbie miejsca, które jest potrzebne do swobodnego korzystania z komputera, czy wykonywania innych czynności na biurku. Pamiętaj natomiast, że praca komputera może powodować pewien hałas, szczególnie podczas grania lub używania wymagających aplikacji (montowanie wideo, itp.). Lokalizacja zbyt blisko użytkownika może więc powodować pewne niedogodności (hałas, odczuwalne ciepło), choć te problemy można mocno zniwelować, wybierając odpowiednie chłodzenie (np. ciche wentylatory, chłodzenie wodne).

Podłączenie przewodów wideo i audio

Zanim przejdziemy do pierwszego odpalenia komputera, musimy podłączyć do niego niezbędne przewody. Sprawdź, czy posiadasz odpowiednie okablowanie:

• przewód zasilający – powinien być w zestawie z komputerem (lub zasilaczem w przypadku samodzielnego składania komputera PC). Pomiędzy komputerem i peryferiami (głośniki, monitor) a wtyczką sieciową warto zastosować dobry zasilacz z zabezpieczeniami antyprzepięciowymi
• kabel video (HDMI, DisplayPort, starsze typy to DVI lub VGA) – do podłączenia z monitorem. Jeżeli planujesz użycie kilku monitorów, musisz mieć odpowiednio więcej kabli. Pamiętaj, że kable mogą mieć różne końcówki, możliwe jest więc połączenie komputera z portem HDMI z ekranem posiadającym wejście DisplayPort (musisz mieć odpowiedni kabel)
• przewód audio – najpopularniejszy jest kabel minijack (3,5 mm), choć lepsze zestawy głośników (lub np. soundbar) zwykle można też podłączyć kablem HDMI lub optycznym, co może poprawić jakość dźwięku. Jeżeli używasz głośników zintegrowanych z monitorem, jeden kabel HDMI posłuży do wysyłania i obrazu, i dźwięku. Dobrym pomysłem wydaje się także bezprzewodowe przesyłanie sygnału dźwiękowego, co pozwoli ograniczyć ilość kabli
• kabel Ethernet – do podłączenia z internetem. Zapewnia szybsze i bardziej stabilne połączenie z siecią, niż łączność bezprzewodowa (Wi-Fi)
• inne okablowanie – pozostałe kable mogą służyć do podłączenia klawiatury przewodowej, myszki, drukarki, ale również na przykład smartfona. Nowoczesne komputery i laptopy zwykle posiadają złącze umożliwiające szybkie ładowanie urządzeń (smartfon, tablet, powerbank), wargo właśnie go użyć do podładowania swojego sprzętu

Zanim przejdziesz do uruchomienia nowego komputera, upewnij się, że wszystkie kable są prawidłowo podłączone. Jeśli jedno ze złącz jest “luźne”, warto mu się przyjrzeć (wszystkie przewody powinny być stabilne po włożeniu wtyczki do portu).

Odpowiednia organizacja przewodów

To zagadnienie dotyczy zarówno przewodów wewnątrz obudowy, jak i na zewnątrz (okablowania). Jeżeli samodzielnie składasz swój PC, poprowadź przewody wewnątrz obudowy w odpowiedni sposób. Pojedyncze przewody połącz w większe wiązki, na przykład stosując opaski na rzep. Poprowadź takie wiązki w taki sposób, aby omijały miejsca odpowiedzialne za chłodzenie (radiatory, wentylatory) i nie zajmowały niepotrzebnie miejsca w obudowie. Jednocześnie nie powinny ocierać o ostre elementy wewnątrz obudowy, co mogłoby spowodować ich uszkodzenie. Warto pomyśleć o przymocowaniu ich w ustalonym miejscu tak, aby podczas przenoszenia obudowy nie zmieniały swojej lokalizacji. Oczywiście, kluczowe jest odpowiednio stabilne i prawidłowe podłączenie elementów w obudowie za pomocą okablowania i dostępnych złącz.

Warto wykonać pierwsze uruchomienie komputera jeszcze zanim poświęcisz czas na uporządkowanie kabli na zewnątrz obudowy. Sprawdź, czy wszystko działa prawidłowo, komputer nie wydaje “dziwnych” dźwięków, obraz jest widoczny na monitorze, a dźwięk – słyszalny. Jeśli Twój zestaw działa poprawnie, możesz zająć się organizacją przewodów. To ważne nie tylko z estetycznego punktu widzenia (bardziej schludne ułożenie wielu przewodów). Zorganizowane okablowanie (np. spięcie kilku kabli razem) znacznie ułatwia czyszczenie okolic komputera, przez co w jego otoczeniu będzie mniej kurzu. W pewnych sytuacjach poprawnie poprowadzone okablowanie może też nieco usprawnić przepływ powietrza (nie zasłania kratek wentylacyjnych).

Jeżeli wszystkie kable zostały już podłączone, do organizacji przewodów możesz użyć:

• opasek na rzepy
• opasek zaciskowych (trytytki)
• gumki recepturki
• prowadnicy lub maskownicy na kable (z tworzywa lub materiałowej)
• organizera na kable montowanego pod biurkiem
• pudełka-organizera na kable, listwy zasilające, zasilacze

Zwykle najlepsze efekty przynosi użycie kilku z wyżej wymienionych akcesoriów. Warto postarać się delikatnie zwinąć (uważaj, aby ich za mocno nie zagiąć), a następnie zabezpieczyć i schować, na przykład pod biurkiem. Pozwoli to uzyskać czysty i schludny wygląd miejsca pracy i rozrywki. Unikniesz też w ten sposób plątania się kabli, a nawet ryzyka ich uszkodzenia lub zalania (są bezpieczniejsze, gdy znajdują się w plastikowym pudełku, czy pod biurkiem.

Co sprawdzić przed uruchomieniem komputera?

Przed pierwszym uruchomieniem nowego komputera sprawdź, czy elementy w obudowie (procesor, karta graficzna, pamięć, pamięć RAM, itp.) są prawidłowo podłączone. Powinny mocno trzymać się swoich złącz, czy być podłączone do zasilania (jeśli to wymagane w przypadku danej części). Upewnij się, że zasilacz jest kompatybilny z resztą zestawu komputerowego i że wszystkie komponenty mają zasilanie o odpowiednich parametrach. Przyjrzyj się wnętrzu obudowy w poszukiwaniu śladów zniszczeń, czy uszkodzonych (np. przetartych) przewodów. Taka inspekcja pozwoli uniknąć próby uruchomienia komputera, który ma jakieś uszkodzenia mechaniczne.

Co zrobić po pierwszym uruchomieniu komputera? Jeżeli kwestia sprzętu i okablowania jest już rozwiązania, możemy przejść do kwestii oprogramowania. Komputer potrzebuje poprawnie skonfigurowanego systemu BIOS (zarządza przepływem danymi i działaniem poszczególnych podzespołów) oraz systemu operacyjnego (np. Windows).

Wstępne ustawienia BIOS

Co zrobić po złożeniu komputera? Poza odpowiednim podłączeniem wszystkich podzespołów i okablowania, do działania PC potrzebne jest oprogramowanie. Sprawdzenie konfiguracji BIOS jest tym, co zrobić po złożeniu PC.

Wstępne ustawienia BIOS/UEFI

1. Wejdź do BIOS/UEFI podczas rozruchu komputera (najczęściej naciskając klawisz DEL, F2, F10 lub inny wskazany przez producenta płyty głównej)
2. Upewnij się, czy system wykrywa wszystkie podłączone urządzenia (dyski, pamięć RAM, karta graficzna)
3. Zdecyduj o kolejności bootowania – ustaw nośnik, z którego ma być uruchomiony system (np. podłączony pendrive lub dysk SSD)
4. Skonfiguruj opcję Secure Boot – włącz lub wyłącz je w zależności od potrzeb i instalowanego systemu
5. Zapisz zmiany i wyjdź. Komputer uruchomi się ponownie, z nowymi ustawieniami BIOS

Pierwsze uruchomienie komputera z błędną konfiguracją BIOS może nie być możliwe lub komputer nie będzie działał prawidłowo.

Pierwsze uruchomienie systemu operacyjnego

Pierwsze uruchomienie komputera bez systemu wymaga jego instalacji. Podczas rozruchu komputera (tuż po jego włączeniu) przejdź do BIOS i wybierz, aby bootowanie odbywało się z nośnika, na którym znajduje się program instalacyjny systemu  (np. Windowsa 11). Najczęściej jest to pendrive, choć czasem system do instalacji znajduje się na dysku komputera. Następnie postępuj zgodnie z instrukcjami, aby zainstalować system.

Uruchomienie nowego komputera po raz pierwszy może wymagać pewnej konfiguracji, nawet jeśli system jest już zainstalowany. W tej sytuacji zadanie jest jednak znacznie prostsze – wystarczy ustawić język, datę i godzinę, czy skonfigurować dostęp do sieci bezprzewodowej. Należy też utworzyć konto użytkownika (lokalnie na komputerze lub powiązane z posiadanym już kontem Microsoft). Przejdź konfigurację ustawień prywatności. Po włączeniu komputera z działającym systemem i połączeniu się z internetem, uruchom Windows Update. W nowych wersjach systemu Windows w sposób automatyczny zostaną pobrane niezbędne sterowniki, czy aktualizacja systemu.

Jeżeli wszystkie podzespoły komputera są wykrywane, a sprzęt działa poprawnie – możesz zacząć z niego korzystać. Pobierz i zainstaluj przydatne oprogramowanie i pamiętaj o regularnych aktualizacjach.

Problemy, które mogą się pojawić przy włączaniu komputera

A co zrobić po złożeniu komputera, jeżeli pojawia się problem z jego włączeniem? Powodów może być kilka. Poniżej znajdziesz powtarzające się u użytkowników problemy wraz ze sposobem ich rozwiązania.

Brak reakcji na przycisk zasilania

Podłączasz komputer, ale po wciśnięciu przycisku zasilania nic się nie dzieje? Sprawdź, czy kabel zasilający został poprawnie podłączony do prądu i zasilacza komputera. Upewnij się, że przycisk zasilania jest w pozycji włączonej (z tyłu obudowy, w okolicy złącza zasilacza). Jeżeli używasz listwy, sprawdź, czy jest włączona. Upewnij się też, czy w gniazdku jest prąd (np. podłączając sprzęt, który wiesz, że działa).

Kolejnym krokiem powinno być sprawdzenie, czy zasilacz w komputerze działa. Czy wydaje jakiś dźwięk, a jego wentylator się kręci? Jeżeli zasilacz działa, a mimo tego komputer nie uruchamia się, być może podzespoły nie zostały podłączone prawidłowo. Pamiętaj, żeby w trakcie sprawdzania okablowania i ponownego podłączania go, odłączyć sprzęt od zasilania.

Komputer pracuje, ale nic nie pojawia się na monitorze

Przede wszystkim upewnij się, że ekran został prawidłowo podłączony do komputera (np. kablem HDMI). Monitor ma swoje zasilanie i musi być włączony, aby działał. Menu z opcjami monitora powinno się pojawić na ekranie (po wywołaniu go odpowiednim klawiszem na obudowie monitora) nawet bez podłączenia do komputera. Sprawdź, czy źródło obrazu jest zgodne z tym, jakiego złącza używasz. Często masz m.in. wybór między analogowym a cyfrowym sygnałem.

Jeżeli monitor działa i został podłączony prawidłowo, problem może leżeć w karcie graficznej lub oprogramowaniu komputera. Uruchom komputer ponownie i zobacz, czy wyświetlają się informacje o płycie głównej i czy jest możliwość wejścia do BIOS. Sprawdź ustawienia karty graficznej i zgodność sterowników.

Wentylatory zachowują się nietypowo, komputer wydaje dziwne dźwięki

Wszystkie wentylatory wewnątrz obudowy powinny zostać podłączone prawidłowo. Nic nie powinno blokować (w sposób mechaniczny) ich pracy. Zobacz, czy chłodzenie procesora zostało zamontowane we właściwy sposób, sprawdź też chłodzenie karty graficznej (jeśli jest). Wentylatory powinny obracać się z bardzo małym oporem, generując głośniejsze dźwięki dopiero przy naprawdę wysokich obrotach (kiedy komputer pracuje z pełną mocą, a podzespoły zaczynają się nagrzewać).

Aby znaleźć głośny wentylator, możesz po kolei odłączać je. Być może jeden z posiadanych “wiatraków” jest uszkodzony.

Błędy i komunikaty diagnostyczne podczas rozruchu komputera

Komunikaty diagnostyczne pojawiające się jeszcze przed uruchomieniem systemu operacyjnego oraz błędy POST mogą świadczyć o nieprawidłowym podłączeniu pamięci RAM, dysku, czy karty graficznej. Problemem może być też usterka jednego z komponentów lub nieprawidłowe podłączenie (np. zanieczyszczone złącze, niesprawny kabel).

Wyłącz zasilanie komputera, otwórz obudowę i spróbuj znaleźć problematyczne podzespoły. Upewnij się, że wszystkie części komputera i kable są solidnie podłączone i nic nie “lata” wewnątrz obudowy.

Komputer uruchamia się, jednak po pewnym czasie pracuje głośno i emituje sporo ciepła

Pierwsze uruchomienie komputera przebiegło poprawnie, jednak po pewnym czasie praca staje się głośniejsza? Przyłóż rękę do różnych miejsc obudowy i sprawdź temperaturę komputera. Jeżeli jest odczuwalnie wysoka, problemem może być nieodpowiednie chłodzenie. Zapewnij komputerowi lepszy dopływ świeżego powietrza – kratki do wentylacji nie powinny być blokowane. Możesz upewnić się także, że wnętrze obudowy komputera wygląda dobrze (wszechobecne kable blokujące przepływ powietrza mogą być przyczyną problemu – warto je uporządkować).

Czasami komputer staje się natomiast gorący ze względu na niewłaściwe chłodzenie podzespołów (przede wszystkim procesora i karty graficznej). W takich sytuacjach niezbędna może być wymiana układu chłodzenia, dołożenie dodatkowych wentylatorów lub zmiana obudowy na “chłodniejszą”, o większej objętości z lepszą wentylacją.

Mogą Cię zainteresować:

• • Co robić, gdy komputer się przegrzewa?
  • Jak testować dysk twardy?
  • Jak testować procesor?